YOLCULUK NERE?

Tarihte ölmüş bir kral için pasaport çıkarıldığını biliyor muydunuz?

Bu ilginç hikayeye geçmeden önce yazının sonuna geldiğinde  “İyi hoş da hocam, nereden çıktı bu pasaport falan?” diyebilecek olana birkaç cümle edelim.

Pasaport sözcük olarak Fransızca’dan geliyor. Passe “geç” ve porto “liman” sözcüklerinin birleşiminden oluşuyor. Osmanlı İmparatorluğu döneminde 1808 yılında II. Mahmut’a yurtdışı gezilerinde kullanması için verilen pasaport ülkemiz tarihindeki en eski pasaport sayılabilir. Dünyada ise pasaportun tarihi M.Ö. 450 yılına kadar uzanıyor. Antik İran’lı Kral Artaxerxes’e hizmet eden Nehemya, Filistin’in güneyi boyunca ilerlemek için “nehrin ötesindeki yöneticilerin” kendisine güvenli bir şekilde geçiş vermesi adına Kral’dan belge istiyor. Kral da kendisine bir mektup veriyor. Bu mektup ilk pasaport olarak kabul ediliyor.

19. yüzyıl ortalarına kadar özellikle demiryollarının gelişmesi ile birlikte ülkeler arası seyahatlerde artış yaşanıyor ve pasaport günümüze doğru evrilmeye başlıyor. 1961 yılında Fransız Hükümeti pasaport ve vize uygulamalarını kaldırıyor. Ardından benzer durum Avrupa ülkelerinde de yaşanıyor. Ancak 1914 yılında 1. Dünya Savaşı’nın başlaması ile birlikte ülkeler arası güvenlik yeniden önemli hale geliyor ve pasaport uygulamalarına geçici şekilde de olsa geri dönülüyor.

Günümüzde ülkeler arasında seyahat edenler için pasaport çok doğal bir prosedür artık. Peki bir ülkenin merhum kralına pasaport verilmesi?

Hikaye Mısır’da başlayıp Fransa’ya uzanıyor. Mısırlılar ruhun beden ile tekrar buluşacaklarına inandıklarından ölülerini mumyalama gelenekleri vardı. Mumyalanan bedenlerden biri Mısır’ın en büyük hükümdarlarından biri olan 2. Ramses’e aitti. 1974 yılında 2. Ramses’in mumyasında bakteriler ve bunlara bağlı bozulmalar fark edildi. Bozulmalara hemen müdahale edilmesi gerekiyordu. Ancak mumyaya müdahale edebilecek uzmanlar Fransa’daydı. Yani mumyanın Mısır’dan Fransa’ya götürülmesi gerekiyordu. Ancak Fransız yasaları gereği ölü ya da diri bir kişinin Fransa’ya girebilmesi için pasaportu olması zorunluydu. Yetkililer 2. Ramses için pasaport hazırlamak zorunda kaldılar.

Pasaportta mumyanın fotoğrafı kullanıldı ve meslek kısmına kral (merhum) yazıldı. Fransa’da krallar tören ile karşılanmak zorundaydı. Pasaportta yer alan kral ibaresinde dolayı 2. Ramses’in mumyası da Paris’e giriş yaparken yasa gereği havaalanında askeri bando ve saygı duruşu eşliğinde karşılandı. Uzmanların müdahalesi ile mumya üzerinde iyileştirmeler yapıldı ve yeni bulgular elde edildi. Yani dünya tarihinde ölü bir kral Fransa’ya tören eşliğinde pasaportu ile giriş yaptı.

 

 

 

 

Yorumlarınızı duymak isteriz...